Երկրորդ նախագիծ «Իրական թվեր»

Կոտորակները հնարավորություն են տալիս գրել ոչ ամբողջ թվերը։ Կոտորակներով կարելի է լրացնել ամբողջ թվերի միջև եղած միջակայքերը, իսկ դա հնարավորություն է տալիս ավելի ճշգրիտ չափումներ կատարել։ Կա կոտորակային թվերը գրելու 2 եղանակ. այսպես կոչված սովորական կոտորակներ, որը 2 ամբողջ թվերի հարաբերություն է, օրինակ՝ 3/4, և տասնորդական կոտորակներ, օրինակ՝ 0, 75։ Սովորական կոտորակի վերևի թիվն անվանում են համարիչ, ներքևինը՝ հայտարար։

Իսկ տասնորդական կոտորակը, օրինակ՝ 16, 25, գրվում է առանց հայտարարի և կարդացվում «տասնվեց ամբողջ քսանհինգ հարյուրերորդական»։ Տասնորդական կոտորակներում ինչպես ամբողջ թվերի, այնպես էլ ստորակետից հետո եղած թվերի արժեքը կախված է դրանց գրաված տեղից՝ կարգից. յուրաքանչյուր կարգ գնահատվում է 10 անգամ ավելի փոքր, քան ձախ կողմի հարևանը։ Այսպիսով` 16, 25 տասնորդական կոտորակում 2 թիվը նշանակում է 2 տասնորդական, իսկ 5-ը՝ 5 հարյուրերորդական. արդյունքում՝ քսանհինգ հարյուրերորդական։

   Նույնհայտարարով երկու կոտորակներից մեծ է այն կոտորակը,որի համարիչը մեծ է:

Օր՝ 3/5>1/5

Եթե կոտորակիհամարիչն ու հայտարարը իրար հավասար են,կոտորակը հավասար է 1-ի: 

Օր՝5/5=1

Տասնորդական կոտորակները կարող ենք կլորացնել մինչև միավորներ։ Եթե հատվածի վրա դասավորված երկու իրար հաջորդող բնական թվերի միջև գտնվող տասնորդական կոտորակի ստորակետից հետո գրված է 0, 1, 2, 3 կամ 4 թվանշանը, ուրեմն այն ավելի մոտ է իրենից ձախ ընկած բնական թվին։ Իսկ եթե երկու իրար հաջորդող բնական թվերի միջև գտնվող տասնորդական կոտորակի ստորակետից հետո գրված է 6, 7, 8 կամ 9 թվանշանը, ուրեմն այն ավելի մոտ է իրենից աջ ընկած բնական թվին։ Օրինակ, 18.7 թիվը գտնվում է 18-ի և 19-ի միջև, իսկ քանի որ ստորակետից հետո գրված է 7, ուրեմն 18.7 թիվը ավելի մոտ է 19-ին։ Նշանակում է՝ 18.7 թվի փոխարեն կգրենք 19։ 18.7 թվի փոխարինումը 19 թվով անվանում են այդ թվի կլորացում մինչև միավորները։Տասնորդական կոտորակները հարկ է լինում կլորացնել նաև մինչև մյուս կարգերը։ Տասնորդական կոտորակը մինչև որևէ կարգ կլորացնելիս այդ կարգին հաջորդող բոլոր , իսկ եթե նրանք ստորակետից հետո են, ապա դրանք անտեսում են։ Եթե այդ կարգին հաջորդող թվանշանը 5, 6, 7, 8 կամ 9 է, ապա վերջին պահպանվող թվանշանը մեծացնում են 1-ով։ Եթե այդ կարգին հաջորդող առաջին թվանշանը 0, 1, 2, 3 կամ 4 է, ապա վերջին պահպանվող թվանշանը չեն փոխում։Օրինակ 1. 75.3659-ը կլորացնենք մինչև տասնորդականները։ Անտեսենք տասնորդականներին հաջորդող բոլոր թվանշանները։ Անտեսվող թվանշաններից առաջինը 7 թվանշանն է, ուստի տասնորդականների կարգին ավելացնում ենք մեկ.

75.3659 ≈75.4

Տոկոսները կոտորակների հատուկ տեսակ են. «25 տոկոս» (գրվում է 25 %) բառը նշանակում է 25/100, այսինքն` մեկ քառորդ: 50 %-ը նույնն է, ինչ 50/100-ը, այսինքն՝ կեսը: Այսպիսով` տոկոսի նշանը (%) ցույց է տալիս, որ մենք գործ ունենք կոտորակի հետ, որի հայտարարը հավասար է 100-ի:Տոկոսների գրության եղանակը կիրառվում է, երբ հարկավոր է տեղեկություններ հաղորդել որևէ համամասնության վերաբերյալ: Օրինակ՝ եթե մենք հարցաշարի 100 հարցից ճիշտ ենք պատասխանում 70-ին, ապա կարելի է ասել, որ մեր գիտելիքների մակարդակը 70 % է: Տոկոսները հաճախ օգտագործում են աշխատավարձի կամ գների աճը ցույց տալու համար: Եթե սուրճի գինն աճում է 20 %-ով, ապա սրճարանում 200 դրամ արժեցող մեկ գավաթ սուրճը կթանկանա 200/20 դրամով, այսինքն՝ 40 դրամով, և կդառնա 240 դրամ:Երբ վաճառվում է հարկվող ապրանք, ապա հարկը սահմանվում է որոշակի տոկոսով, օրինակ` 25 % հարկը նշանակում է, որ ապրանքի հիմնական գնի յուրաքանչյուր 100 դրամի դիմաց մենք հարկադրված ենք վճարել 25 դրամ հարկ, և եթե ապրանքն արժե 100 դրամ, ապա հարկի հետ միասին այն կարժենա 125 դրամ:

Բացասական Թվեր

Երկու թվերից փոքր է համարվում այն, որի պատկերը կոորդինատային ուղղի վրա դասավորված է ավելի ձախ, և մեծ է համարվում այն, որի պատկերը դասավորված է ավելի աջ:

Կոորդինատային ուղղի վրա դրական թվերը պատկերվում են զրոյից աջ, իսկ բացասականները` զրոյից ձախ: Ուրեմն, յուրաքանխյուր դրական թիվ մեծ է զրոյից, իսկ յուրաքանչյուր բացասական թիվ փոքր է զրոյից, ուստի յուրաքանչյուր բացասական թիվ փոքր է յուրաքանչյուր դրական թվից:
Եթե ուղղի վրա նշենք երկու բացասական թվեր, ապա ավելի ձախ կգտնվի այն թիվը, որի բացարձակ մեծությունը մեծ է: Ուստի երկու բացասական թվերից փոքր է այն թիվը, որի բացարձակ մեծությունը մեծ է, և մեծ է այն, որի բացարձակ մեծությունը փոքր է:

1. 2)180 (90x2=180, 36x5=180)

2. 3)-1/60(առաջին և երկրորդ թվերը բերում ենք ընդհանուր հայտարարի՝180, ապա հանում ենք իրարից ցտանու ենք -3/180, կրճատում ենք 3-ով և ստանում -1/60:)

3.3) 47/380 (թվերը կրկին բերում ենք ընդհանուր հայտարարի այս անգամ գումարում ենք և բաժանում իրենց քանակին տվյալ պարագայում 2-ի)

4. 1) 2/15

1. 2)35
7x100/20=35
2. 3)7
19+9=28
28:4=7
3. 2)11
20,21,22,23,24,25,26,27,28,29,30:
4. 2)2
157x3 (թվի թվանշանները գումարում ենք իրար, ստացվում է 16: Եվ տեսնում ենք, թե տարբերակներից ո՞ր թվի գումարման դեպքում այն կբաժանվի 9-ի) 

Աշխարհի ռասսաները, ծագումը, տարածումը

Մարդկանց առաջին հերթին իրաիրց տարբերում են արտաքին հատկանիշների շնորհիվ: Այսպիսով մարդկային խմբերը որոնք իրարից տարբերվում են արտաքին՝ ֆիզիկական և մարդաբանական հատկանիշներով (մաշկի գույնով, գանգի կառուցվածքով, մազերի գույնով կամ ձևով, աչքերի, շուրթերի ձևով և այլն):Հիմնական ռասսաներն են՝ Եվրոպոիդ, Մոնղոլոիդ, Նեգրոիդ, Ավստոլորդ:

 Եվրոպեոիդ ռասայի ներկայացուցիչներն ունեն սպիտակ մաշկ, միջին կամ բարձր հասակ, սև,  խարտյաշ մազեր։ Նրանք հիմնականում բնակվում են Եվրոպայում, Հարավարևմտյան , Հարավային Ասիայում, Ամերիկայում ու Հյուսիսային Աֆրիկայում։

Մոնղոլոիդ ռասային բնորոշ են սև, կոշտ և ուղիղ մազերը, մաշկի թուխ, հաճախ դեղնավուն գույնը, տափակ դեմքը, խիստ արտահայտված այտոսկրերը, աչքի նեղ բացվածքը, վերին կոպի խիստ զարգացած ծալքը։

Նեգրոիդ ռասային հատկանիշներից են մաշկի մուգ երբեմն սև գույնը, գանգուր մազերը, լայն և մեծ քիթը, հաստ շուրթերը։ Նեգրոիդների մեծամասնությունը բնակվում է կենտրոնական և հարավային Աֆրիկայում։

Ավստրոլոիդ ռասայի ներկայացուցիչները շատ քիչ են տարբերվում Նեգրոիդ ռասսայից, քանզի հիմնականում ունեն նույն ֆիզիկական տվյալները։ Նրանք բնակվում են Ավստրալիայի, Օվկիանիայի, նաև Հնդկաստանի հարավի և Ինդոնեզիայի որոշ շրջաններում։

Ռասսաների խառնուրդից ծնված երեխաներին անվանում են՝

Եվրոպոիդ+Նեգրոիդ=Մուլատ

Նեգրոիդ+Մենղոլոիդ=Սամբո

Եվրոպոիդ+Մոնղոլոիդ=Մետիս

Հրաբուխների առաջացման պատճառները, վերջին հինգ տարվա ընթացքում ժայթքած հրաբուխները

1.Հրաբուխը, երկրաբանական կառուցվածքների երկրակեղևի ճեղքերի կամ խողովականման մղանցքների վրա, որոնցով երկրի խորքի մագմայական օջախներից պարբերաբար կամ անընդհատ մակերևույթի ժայթքումն է լավաի, մոխրի, խարամի, այլ ապարների բեկորների, շիկացած գազերի ու գոլորշիների տեսքով։
Ըստ արտավիժած նյութերի կուտակումների առանձնանում են կենտրոնական և ճեղքային  հրաբուխներ։ Ըստ կառուցվածքի բնույթի գործունեության հարաբերականության, հաճախականության, տևողության, արտավիժված նյութերի կուտակումների, կազմի, ժայթքման առանձնահատկությունների դասակարգվում են`

• գործող հրաբուխ,
• հանգած հրաբուխ, 
• հնահրաբուխներ,
• բազմածին հրաբուխ,
• միածին հրաբուխ,
• բարդ հրաբուխ,
• մակաբույծ հրաբուխ։

2.Հրաբուխների ժայթքումը բնության ահեղ երևույթներից է: Հրաբուխները ժայթքում են Երկրի ընդերքից, երբ ապարներն այնտեղ խիստ տաքանում են և փոխակերպվում գազերով հագեցած մեծ ճնշման հրահեղուկ զանգվածի՝ մագմայի: Մագման Երկրի խորքից մեծ ուժով ճնշում է գործադրում երկրակեղևի վրա և, համեմատաբար անկայուն տեղամասերում ճեղքելով այն, արտահոսում է մակերևույթ: Դուրս ժայթքած մագման սառչում է, գազազրկվում և վերածվում լավայի: Այն ուղին, որով բարձրանում է մագման, կոչվում է հրաբխի մղանցք, որն ավարտվում է ձագարաձև տեղամասով՝ խառնարանով: Հրաբխի խառնարանից դուրս են մղվում նաև հրաբխային փոշի, մողիր, քարեր, գազեր, որոնց կուտակումից էլ ձևավորվում է հրաբխային լեռը: Մշտական կամ պարբերական ակտիվության հրաբուխները կոչվում են գործող հրաբուխներ: Այժմ Երկրի վրա կա ավելի քան 1300 գործող հրաբուխ: 

3. Հրաբուխների ժայթքումը մեծ արհավիրքներ է առաջ բերում. հրաբոսոր գետն ամեն ինչ այրում է իր ճանապարհին: Ժայթքման վայրից հարյուրավոր կիլոմետրեր հեռու էլ դեռ օրեր շարունակ գետին է թափվում քամուց քշված մոխիրը: 79 թվականին Վեզուվ հրաբխի ժայթքման հետևանքով կործանվել են հին հռոմեական երեք քաղաքներ՝ Պոմպեյը, Հերկուլանումը, Ստաբիանը, և բազմաթիվ գյուղեր: 1883 թվականին Ինդոնեզիայում Կրակատաու հրաբխի ժայթքման հետևանքով կղզին հանկարծ պայթել է, նրա մեծ մասը վերածվել է քարաբեկորների ու փոշու: Գազափոշու ամպերը հասել են 80 մ բարձրության: Հրաբխի հետևանքով զոհվել է 36 հզ. մարդ: Եթե հրաբխալեռը նախքան ժայթքելը պատված է լինում ձյունով ու սառույցով, ապա շիկացած լավան հալեցնում է դրանք և, ջուրը, խառնվելով մոխրին, առաջացնում է հզոր ցեխահոսքեր, որոնք մեծ արագությամբ տարածվում են լանջն ի վար: Կոլումբիայում 1985 թվականի հրաբխի հետևանքով ցեխահոսքը հաշված րոպեներում ոչնչացրել է մի քանի բնակավայրեր, զոհվել է ավելի քան 25 հզ. մարդ:

վերջին հինգ տարվա ընթացքում ժայթքած հրաբուխները`

1. Նիրագոնգո, Կոնգոի Դեմոկրատական Հանրապետությու 2010թ-ի օգոստոսի 30:









2. Էթնա, Իտալիա, 2013թ-ի նոյոմբերի 17:

3. Թունգուրաուա, Էկվադոր, 2010թ-ի նոյեմբերի 29:

4. Էյաֆյադլայոկուդալ, Իսլանդիա, 2010թ-ի ապրիլի 22:








5. Գրիմսվոտն, Իսլանդիա, 2011թ-ի մայիսի 22:

6. Պույէուէ, Չիլի, 2011թ-ի հունիսի 5:












7. Ռոկատենդա, Ինդոնեզիա, 2013թ-ի օգոստոսի 13:











8. Օնթակե, Ճապոնիա, 2014թ-ի սեպտեմբերի 27:

2015 Review and 2016 New Year's Resolutions

OK, so before i'll start listing all the thing that happened to me in 2015 i'd like to say that 2014 was the best year I've ever had, and before starting 2015 I've already known that it was going to be a pretty dull year.

So as I already said I didn't expected anything, and i was almost right except for one thing. 

I knew that i wasn't going to a summer camp abroad as i did in 2014, and i was going to spend my summer at home. But it changed as soon as i found out about the ESS forum planed by European Youth Parliament. And believe it or not i had a remarkable weak. I think this was the most memorable moment of 2015 but overall i'm not the same person as i was in 2014, I've changed, i'm a better person now, i believe in myself more. 

2015 was definitely not the best year of my life, but it wasn't the worst as well (2012 was the worst, but that's a different story).

Now let us take a look at 2016. i have the biggest hopes this year, and i fell like in the end this year can even become my #1 so far. I'm going to finish High School, i will go to college, I hoping for a nice trip this summer, i'll probably start working in the second half of this year ( I've been waiting for that moment all my life). As a resolution I've promised myself that i'm going to be more self-confident, i'll love myself more, I'll read more ( not like i'm not doing that enough already,but...), I'll stop caring what others think ( this one never works actually) and whatever it takes I"LL NEVER STOP FALLOWING MY DREAMS.

In the end i just want to say that i have the best family and friend ( they're part of my family as well), that honestly it doesn't meter what i'm going to they will always be there for me, they will always trust me with my choices and they will help me however they can!!!   

     

Բանահյուսություն

Բանահյուսություն, ժաղավրդական ֆոլկլոր , այս կամ այն ժողովրդի կերտած բանավոր ստեղծագործությունների ամբողջությունը։ Բանահյուսության մեջ ժողովուրդն արտացոլել է իր պատմության առավել կարևոր դեպքերը, իր դարավոր փորձն ու իմաստությունը, ձգտումներն ու իդեալները։ Ըստ էության, բանահյուսությունը (ֆոլկլորը) ժողովրդի կյանքի և աշխարհզգացողության հայելին է։ Ժողովրդական բանահյուսության երկերն ստեղծվել և դարերով պահպանվել են բանավոր, հաղորդվել սերնդից սերունդ։ Դրանք շատ հաճախ բանասացի կողմից կատարվել, նույնիսկ ստեղծվել են ուղղակի լսարանի առջև, երբեմն երգի և նվագի ուղեկցությամբ։ Բանահյուսական ստեղծագործությունները ժամանակի ընթացքում փոփոխվել, զարգացվել և հարստացվել են բազմաթիվ անանուն հեղինակների կողմից։ Այդ է պատճառը, որ բանահյուսական երկերը սովորաբար մի շարք տարբերակներ են ունենում։ Ժողովրդական բանահյուսության տեսակները բազմազան են` առակ, հեքիաթ, հանելուկ, ասացվածք,առասպել, ավանդավեպ, ասք, ավանդություն, վիպերգություն (էպոս), աշխատանքային, սիրո երգեր և այլն։ Այս ժանրերից յուրաքանչյուրն ունեցել է բովանդակության, կառուցվածքի, պատկերավորության կայուն յուրահատկություն։ Բացի այդ` յուրաքանչյուր ազգի բանահյուսության մեջ եղել են ուրույն ժանրային ձևեր, օրինակ` ռուսական բիլինան, չաստուշկան, ուկրաինական դուման և այլն։ Հայ հին բանահյուսության մեջ եղել են բազմազան տեսակներ`զրույց, առասպել, ավանդավեպ, վիպասանք և այլն։ Բանահյուսության շատ թեմաներ, սյուժեներ ու կերպարներ մշակվել և ընդհանրացվել են տարբեր գրողների կողմից։ Բավական է նշել միայն Հովհ. Թումանյանի և Ավ. Իսահակյանի բալլադները, հեքիաթներն ու պոեմները, որոնք ստեղծվել են ժողովրդական աղբյուրների հիման վրա։

Living alone, with friends or family?

Nowadays more people are choosing to live with friends or alone rather than with their families. This trend is likely to have a negative impact on communities.  

Let me begin this essay with an important statement. Everything has its advantages and disadvantages,so i will list them all.

First of all, when you live with your family your sibling will always be around you and they will be there for you, they will love you no matter what. You will have less to worry about for example, paying bills, laundry or cooking, but at the same time it is a big disadvantage too. You need to know how to take care of simple things, cause you are not going to live with your mom for the rest of your life.

Now let's discuss possibility of living with friends which is unfortunately not a common thing for our society . When you live with friends it's definitely more fun, you become more independent, you take care of yourself, in the end you will become more mature,but at the same time you live with a friend, you're not alone, and your friend will be there for you like any other family member would, so for now i don't see any disadvantage of living with a friend.

On the other hand living alone is not a bed idea too i mean the only thing that is different is the fact that you will always have that nice quiet place, you will be in charge of everything, no one will make a mess (well except you, but you will clean it up later). And you can have your friends or family around whenever you want.


In the end i want to say, when go to the University and start to work, the best thing to do is to move out and have your one place. Please do not get me wrong i love my family, but most of the time i wonder what would it fell like to be in charge, to be alone. I am an introvert and the best acclivities for me are reading, watching movies or even doing nothing, but i prefer doing all this stuff when i'm alone. I like loud companies actually  i'm the loudest one, i like going out, being with friend, but if someone cancels the planes i am more than fine with it, because staying an home is the best thing in the world. 
So in conclusion i want to say that at first we probably should live with a friend and than alone.  

Առաջին նախագիծ. «Բնական թվեր»

Այն թվերը, որոնք առաջացել են բնական ձևով առարկաների քանակը հաշվելիս (ինչպես հաշվարկման առումով, այնպես էլ համարակալման առումով)՝ կոչվում են բնական թվեր։

Բացասական և ոչ ամբողջ (ռացիոնալ, իրական, …) թվերը բնական թվեր չեն կարող լինել։ Բոլոր բնական թվերի բազմությունը ընդունված է նշանակել  N –ով:

Ցանկացած բնական թիվ կարելի է վերլուծել ըստ կարգերի, այսինքն ներկայացնել կարգային գումարելիների գումարի տեսքով, օրինակ`

5789=5·1000 + 7·100 + 8·10 + 9

Թվերի վերլուծումն ըստ կարգերի կարելի է կիրառել նաև բազմանիշ տվեր գումարելիս, օրինակ գումարենք 564 և 782 թվերը:

564+782 = (500+60+4)+ (700+80+2)

Կիրառելով գումարման զուգորդական և տեղափոխական օրենքները, ստանում ենք`

564+782 = (500+60+4) + (700+80+2) = (500+700) + (60+80) + (4+2) = 1200 + 140 + 6

Կարգային միավորները կարելի է գրել նաև 10 թվի բնական ցուցիչով աստիճաննեի գումարի տեքով, օրինակ՝

5789 = 5·10³+7·10²+8·10¹+9·10⁰

Թվաբանական գործողություններ բնական թվերով, դրանց հատկությունները

Մաթեմատիկայում թվաբանական գործողություները 4-ն են՝ գումարում, հանում, բազմապատկում, բաժանում:

Գումարում՝

45+82=127

503+968=1471

Հանում՝

5023-4792=231

92-64=28

Բազմապատկում՝

87·95= 8265

62·24= 1488

Բաժանում՝

714 : 21= 34

312 : 6= 52

Թվաբանական գործողությունների հատկություններին են՝

Գումարելիների տեղերը փոխելիս գումարը մնում է անփոփոխ։

Հանելիի ու տարբերության գումարը հավասար է նվազելիին։

Արտադրիչների տեղերը փոխելիս արտադրյալը մնում է անփոփոխ։

Բաժանարարի ու քանորդի արտադրյալը հավասար է բաժանելիին։

Պարզ և բաղադրյալ թվեր

Բնական թվերը կարող են լինել պարզ և բաղադրյալ։ Պարզ են կոչվում այն թվերը, որոնք ունեն միայն երկու բաժանարար՝ 1-ը և տվյալ թիվը։ Օրինակ՝ 2, 3, 5, 7, 11,13 ,17...: 2-ը միակ զույգ պարզ թիվն է։

Երեք և ավելի բաժանարար ունեցող թվերը կոչվում են բաղադրյալ։ Բացառություն է համարվում՝ 1 թիվը, որը ունի միայ մեկ բաժանարար՝ 1-ը, այն նույնպես համարվում է բաղադրյալ թիվ։

Բաժանման հայտանիշներ

2-ի բաժանվում են 0, 2, 4, 6, կամ 8 թվանշաններով վերջացող բոլոր թվերը։ Այդ թվերը կոչվում են զույգ։

Թիվը բաժանվում է 3-ի, եթե նրա թվանշանների գումարը բաժանվում է 3-ի։

Թիվը բաժանվում է 4-ի եթե նրա վերջին 2 թվանշաններով կազմված թիվը բաժանվում է 4-ի, կամ դրանք 0-ներ են։

5-ի բաժանվում են միայն 0-ով կամ 5-ով վերջացող թվերը։

6-ի բաժանվում են 3-ի բաժանվող զույգ թվերը։

Թիվը բաժանվում է 8-ի եթե նրա վերջին 3 թվանշաններով կազմված թիվը բաժանվում է 8-ի, կամ դրանք 0-ներ են։

Թիվը բաժանվում է 9-ի, եթե նրա թվանշանների գումարը բաժանվում է 9-ի։

Ամենամեծ ընդհանուր բաժանարար և ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկ

Երկու բնական թվերի ամենամեծ ընդհանուր բաժանարար է կոչվում այն ամենամեծ բնական թիվը, որին բաժանվում են տրված 2 թվերը անմնացորդ։

Երկու թվերի ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարը գտնելու համար անհրաժեշտ է՝

1. թվերը վերլուծել պարզ արտադրիչների ,

2. ստացած վերլուծումներում գտնել բոլոր ընդհանուր պարզ արտադրիչները,

3. հաշվել բոլոր ընդհանուր պարզ արտադրիչների արտադրյալը:

Օրինակ՝ 36 և 54-ը

36= 2·2·3·3      54= 2·3·3·3

2·3·3=18

18-ը 36 և 54 թվերի ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարն է:

Երկու բնական թվերի ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկ է կոչվում այն ամենափոքր բնական թիվը, որը բաժանվում է տրված 2 թվերին անմնացորդ։

1. թվերը վերլուծել պարզ արտադրիչների ,

2. այդ թվերից որևէ մեկի վերլուծումը լրացնել մյուսի այն արտադրիչներով, որոնք չկան առաջին թվի վերլուծման մեջ,

3. հաշվել ստացված արտադրյալը:

Օրինակ՝18 և 24 թվերը:

24 = 2 ⋅ 2 ⋅ 2 ⋅ 3     18 = 2 ⋅ 3 ⋅ 3

2 ⋅ 3 ⋅ 3 ⋅ 2 ⋅ 2 = 72

72-ը 18 և 24  թվերի ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկն է: 

Շտեմարանային օրինակներ՝
1.

Հետևելով բաժանման հայտանիշից  (թիվը բաժանվում է 9-ի, եթե նրա թվանշանների գումարը բաժանվում է 9-ի), ապա ճիշտ պատասխանն է 2)-ը, քանի որ 2+9+6+1+0=18, իսկ 18/6= 2
2.




Տրված բառերի ամենամեծ ընդհանուր բաժանարար է համարվում՝ 4)8-ը
3.



Ճիշտ պատասխանն է 3)90-ը
4.

1/ ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկն է 36-ը (12*3=36;18*2=36)
2/12+18=30
   30/2=15
   Պատասխանն է ՝2)15:
3/-12+18=6
   Պատասխանն է `4)6:
4/12*18=216
   216=6*6*6
   Պատասխանն է `1)6